Nhập từ khóa tìm kiếm

TRÀN DỊCH MÀNG PHỔI DO LAO

TRÀN DỊCH MÀNG PHỔI DO LAO

TRÀN DỊCH MÀNG PHỔI DO LAO

 

 

ĐẠI CƯƠNG

Tràn dịch màng phổi do lao là bệnh khá thường gặp , xếp hàng thứ 3 sau lao phổi và lao hạch, chiếm 25% đến 37% các trường hợp tràn dịch màng phổi.

Bệnh có thể gặp ở mọi lứa tuổi, nhưng ở tuổi xanh nhiều hơn, đàn ông ều hơn nữ, có thể tràn dịch màng phổi đơn thuần hoặc phối hợp với tổn thương lao ở nhu mô phổi. Người nhiễm HIV có tỷ trọng bệnh cao hơn .

Tiên lượng tràn dịch màng phổi do lao toàn bộ là tốt nếu được điều trị đúng, mặc dù cần đề phòng các biến chứng nặng do phát hiện muộn hoặc điều trị không đúng như viêm mủ màng phổi, tràn dịch liên kết với tràn khí màng phổi, dày dính màng phổi, ổ cặn màng phổi.

CHẨN ĐOÁN

1. Chẩn đoán xác minh

1.1. Biểu hiện lâm sàng

– Triệu chứng: nhiều phần các trường hợp có bộc lộ ho, chủ quản là ho khan hình thành khi đổi mới phong thái , đau ngực và sốt, đau ngực thường có trước. Khó thở tăng dần chủ quản do tăng lượng dịch trong khoang màng phổi. Tuy nhiên, một số trường hợp bộc lộ ít cấp tính hơn như đau ngực nhẹ, sốt nhẹ, ho khan, sút cân, mệt mỏi .

– Khám lâm sàng tại phổi có hội chứng 3 giảm: rung thanh giảm, gõ đục, rì rào phế nang giảm hoặc mất, có thể thấy tiếng cọ màng phổi ở thời đoạn bắt đầu hoặc thời đoạn hấp thụ gần hết dịch.

1.2. Cận lâm sàng

– X-quang phổi thẳng và nghiêng: thấy hình mờ đều. Dựa trên X-quang có thể chia ra các chừng độ tràn dịch màng phổi:

+ Tràn dịch màng phổi ít: tù góc sườn hoành

+ Tràn dịch màng phổi nhàng nhàng : hình mờ ở nửa dưới khoang màng phổi, đường cong Damoiseau. Thường dĩ nhiên cơ hoành bị đẩy thấp, trung thất lệch sang bên đối diện.

+ Tràn dịch màng phổi nhiều: hình mờ vượt quá 1/2 khoang màng phổi, có thể mờ đều toàn bộ một bên lồng ngực. Kèm theo cơ hoành bị đẩy thấp, trung thất lệch sang bên đối diện.

– Siêu âm màng phổi: thấy hình tràn dịch màng phổi, sát cánh đó còn giúp bộc lộ tình trạng vách hóa khoang màng phổi.

– Chọc hút dịch màng phổi dịch thường màu vàng chanh, rất hiếm khi dịch màu hồng mà vẫn có nguyên cớ do lao.

Phản ứng Mantoux: đường kính sẩn cục ≥ 10 mm sau 72 giờ tiêm trong da 5 doanh nghiệp tuberculin được xem là phản ứng dương tính. Mantoux (+) thấy ở 70-80% các trường hợp Tràn dịch màng phổi do la ở người nhiễm HIV kích thước này trên 5 mm là dương tính. Nếu kết quả âm tính cũng không loại trừ kết luận nguyên cớ do lao.

– Xét nghiệm tìm AFB trong đờm và dịch màng phổi: với dịch màng phổi nên tuân theo cơ chế ly tâm lắng cặ Bệnh phẩm cần gửi làm xét nghiệm nuôi cấy tìm vi khuẩn lao. Tỷ lệ tìm thấy AFB trong dịch màng phổi bằng cơ chế soi trực tiếp cực thấp chỉ 0-10%.

– Xét nghiệm sinh hóa dịch màng phổi thấy tràn dịch màng phổi dịch tiết.

– Xét nghiệm tế bào trong dịch màng phổi rất hữu ích ích cho kết luận , dịch màng phổi do lao thường có không ít tế bào, chủ quản là tế bào lymphô (> 70%). Nếu phần tử bạch huyết cầu ái toan trong dịch màng phổi trên 10% gợi ý loại trừ nguyên cớ do lao (nếu không có tràn khí màng phổi dĩ nhiên ).

-Adenosin deaminase (ADA) dịch màng phổi tăng, tuyệt đỉnh là trên 70U/L và hiếm khi thấp dưới 40 U/L

Định lượng Interferon-Gamma dịch màng phổi cho kết quả tăng cao trên 140 pg/ml.

-Phản ứng nhân gien (PCR) tìm vi khuẩn lao trong dịch màng phổi cũng có chức năng cố định trong kết luận , mặc dù , cần cẩn thận đến tuấn kiệt dương tính giả.

-Sinh thiết màng phổi: là một kỹ thuật kết luận cần thiết , kết quả cho thấy các u hạt trong doanh nghiệp màng phổi thành, bệnh phẩm sinh thiết cần được xét nghiệm AFB cũng giống như nuôi cấy tìm vi khuẩn lao. Tỷ lệ xét nghiệm cả mô bệnh học, soi trực tiếp và nuôi cấy tìm vi khuẩn lao sẽ cho kết quả dương tính ít ra 1 trong ba xét nghiệm là 91%.

2. Giá trị của một số xét nghiệm cận lâm sàng trong kết luận nguyên cớ

– Tất cả các trường hợp tràn dịch màng phổi đều cần cẩn thận nguyên cớ do lao, X- quang ngực chuẩn và CT, xét nghiệm đờm tìm AFB, tìm các tổn thương phối hợp như hạch ngoại biên, chọc hút dịch màng phổi làm xét nghiệm cận lâm sàng tùy theo điều kiện sẵn có.

-Nếu tìm thấy AFB hoặc nuôi cấy vi khuẩn lao dương tính trong dịch màng phổi thì đây là tiêu chí vàng để kết luận Tràn dịch màng phổi do

-ADA >70 U/L và tỷ trọng bạch huyết cầu lympho trên 75% có thể gợi ý kết luận Tràn dịch màng phổi do lao

-Nếu ADA từ 40 đến 70 U/L và tỷ trọng bạch huyết cầu lymphô và bạch huyết cầu trung tính trên 75% cũng có thể kết luận tràn dịch màng phổi do lao nếu các bộc lộ lâm sàng, X-quang phù hợp hoặc có thể cẩn thận soi hoặc sinh thiết màng phổi.

-Nếu ADA dưới 40 U/L có thể loại trừ Tràn dịch màng phổi do lao và có thể áp dụng các kỹ thuật đặc hiệu hơn như soi hoặc sinh thiết màng phổi.

-Interferon-Gamma tăng cao trên 140 pg/ml có thể xác minh được Tràn dịch màng phổi do lao với độ nhậy và độ đặc hiệu ca Tại điểm cắt 149 pg/ml, IFN có ý nghĩa kết luận Tràn dịch màng phổi do lao với độ nhạy là 84,2% và độ đặc hiệu là 96,2 %.

3. Chẩn đoán phân biệt

-Tràn dịch màng phổi ác tính (ung độc màng phổi nguyên phát hoặc di căn): Thường dịch màu đỏ, xét nghiệm thấy tế bào ung độc trong dịch màng phổi. ADA, Interferon-Gamma thấ Chụp X-quang phổi sau khi hút dịch màng phổi, chụp cắt lớp vi tính (CT), soi phế quản, soi màng phổi sẽ là các kỹ thuật rất có trị giá cho kết luận Tràn dịch màng phổi ác tính.

-Tràn dịch màng phổi dịch tiết do nguyên cớ khác như: phản ứng màng phổi của viêm phổi, nhồi máu phổi, áp xe gan (đối với bên phải).

-ADA cũng có thể cao trong 2 trường hợp Tràn dịch màng phổi là mủ màng phổi và tràn dịch màng phổi trong thấp khớp , mặc dù , dễ ợt phân biệt dựa vào hình ảnh lâm sàng và tế bào trong dịch màng phổi Chưa hẳn ưu điểm bạch huyết cầu lymphô.

-Đối với các nước bệnh lao còn phổ biến như nước ta, tràn dịch màng phổi nước vàng chanh, dịch tiết, không xác minh được các nguyên cớ nào khác thì có thể kết luận như là Tràn dịch màng phổi do lao và tiến hành điều trị thử theo phác đồ lao

4. Các thể khác nhau của tràn dịch màng phổi do lao

-Tràn mủ màng phổi do lao:

+ Là một biến chứng ít gặp đặc biệt bởi mủ màng phổi có chứa nhiều vi khuẩn lao, khác với bộc lộ cấp tính của viêm mủ màng phổi do vi khuẩn. Các trường hợp này thường có tổn thương từ nhu mô phổi gần màng phổi hoặc các hang lao thông với màng phổi. Mủ màng phổi có thể tự do hoặc khư trú. Tổn thương màng phổi dày dính, vôi hóa , và dày màng xương sườn vùng mủ màng phổi khư trú. Mủ màng phổi do lao có nhiều tế bào lymphô và có tỷ trọng AFB (+) cao.

+ Điều trị tràn mủ màng phổi do lao cần dẫn lưu màng phổi và cẩn thận can thiệp bóc ổ cặn màng phổi bằng phẫu thuật phổ biến hoặc phẫu thuật nội soi 2 tháng sau khi bắt đầu hóa trị liệu chống lao.

-Tràn dịch màng phổi có thông phế quản do lao:

+ Hiện nay ít gặp vì hóa trị liệu chống lao có hiệu quả . Chỉ còn gặp ở các trường hợp tràn khí tràn dịch màng phổi do lao mà không được điều trị kịp thời và đúng cách, có cách gọi khác là ổ cặn màng phổi do lao.

+ Chẩn đoán dựa vào hình ảnh mức nước hơi trên phim X-quang ngực hoặc bơm xanh methylen vào màng phổi, bệnh nhân khạc đờm có màu xanh.

+ Thể bệnh này rất nguy khốn vì: (1) sự liên thông phế quản màng phổi là cầu nối để vi khuẩn thâm nhập vào màng phổi gây ra viêm màng phổi mủ có nhiều tuấn kiệt gây nhiễm độc; (2) khi khoang màng phổi có bội nhiễm, nguy cơ viêm phổi do sự thâm nhập các chất nhiễm khuẩn từ màng phổi vào các phế khí quản còn lại; và (3) vi khuẩn lao trong khoang màng phổi có nguy cơ trở nên kháng đa thuốc.

+ Điều trị tràn dịch màng phổi có thông phế quản do lao cần bắt đầu bằng hóa trị liệu chống lao đủ mạnh, điều trị kháng sinh phổ rộng phối hợp và dẫn lưu màng phổi điểm thấp của ổ cặn. Phẫu thuật nên đặt ra sau hóa trị liệu chống lao đến khi AFB (-).

ĐIỀU TRỊ

-Tràn dịch màng phổi do lao cần điều trị đúng cách để tránh bệnh lao phát triển sau này, tránh dày dính màng phổi hay ổ cặn màng phổi.

-Chọc hút dịch màng phổi được công năng sớm để kết luận và giảm nhẹ triệu chứng , nhắc lại khi có triệu chứng nghẹt thở . Cần cẩn thận sát trùng và tránh gây tràn khí màng phổi. Nếu không có triệu chứng nghẹt thở , đau ngực đáng kể việc chọc hút liên tục đến lúc hết là không cần thiết , cùng với tác dụng của hóa trị liệu dịch màng phổi có thể được hấp thụ .

Hóa trị liệu: bệnh nhân cần được điều trị với phác đồ 2RHZE/4RH có kiểm soát trực tiếp toàn bộ 6 tháng của Chương trình chống lao Quốc gia:

+ 2 tháng tiến công hàng ngày, liều theo cân nặng : rifampixin 10 mg/kg, rimifon 5 mg/kg, pyrazinamid 25 mg/kg và ethambutol 15kg.

+ 4 tháng gia hạn hàng ngày, liều gần giống như trên: rifampixin, rimifon

+ Thuốc uống 1 lần lúc đói (trước bữa ăn 1 giờ hoặc sau bữa ăn 2 giờ).

+ Ở bệnh nhân có tiền sử bệnh lý gan (viêm gan virus, nghiện rượu, ) cần Cung cấp các thuốc bảo kê gan và theo dõi nghiêm ngặt đề phòng tác dụng không mong muốn của thuốc.

+ Ở bệnh nhân có nhiễm HIV cần điều trị phối hợp với thuốc kháng virus (ARV) và điều trị dự trữ nhiễm trùng cơ hội khác (cotrimoxazol).

Tập hồi phục tác dụng cần được công năng sớm, ngay sau khi tiến hành phác đồ hóa trị liệu bao gồm tập thở căng giãn màng phổi từ bên ngoài và thổi bóng tăng dần để tăng giãn nở phổi từ bên tron

Corticosteroid có thể có tác dụng làm giảm triệu chứng nhanh và tăng tái hấp thụ dịch màng phổi nên có thể dùng trong 2 tuần đầu. Tác dụng phòng ngừa dày dính màng phổi còn không rõ ràn

– Điều trị biến chứng mủ màng phổi hoặc thông phế quản – màng phổi bằng dẫn lưu màng phổi tối thiểu hoặc tối đa, phẫu thuật song song cùng với hóa trị liệu đủ mạnh.

PHÒNG BỆNH

Phòng tràn dịch màng phổi do lao đây là phòng bệnh lao toàn bộ . Điều cần thiết là phòng cấp 2 có nghĩa là khi có tràn dịch màng phổi do lao cần được kết luận sớm, điều trị đúng cách để phòng bệnh lao phát triển , phòng các biến chứng và di chứng.

Item :206

Tràn dịch màng phổi do lao là bệnh khá thường gặp, xếp hàng thứ 3 sau lao phổi và lao hạch, chiếm 25% đến 37% các trường hợp tràn dịch màng phổi.Bệnh có thể gặp ở mọi lứa tuổi, nhưng ở tuổi trẻ nhiều hơn, nam nhiều hơn nữ, có thể tràn dịch màng phổi đơn thuần hoặc phối hợp với tổn thương lao.

Giá sản phẩm: Liên hệ(Giá sỉ lẻ rẻ nhất Việt Nam)

Tới trang đặt hàng

Đặt hàng tại: Đặt mua thuốc trực tuyến
Trang chủ nhà thuốc: Nhà thuốc Online
Hotline: 0981 199 836

Lưu ý: Tin tức copy tại nhiều nguần khác nhau, nếu không ghi rõ nguần, mong chủ bài viết thông cảm và phản hồi lại giúp nếu tin tức có bản quyền và cần thâm nguần trích dẫn. muathuoconline.net cảm ơn các bạn

TRÀN DỊCH MÀNG PHỔI DO LAO
Đánh giá bài viết

itseovn

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Chát với chúng tôi